Đổi mới phương pháp giảng dạy và học tập không chỉ là yêu cầu chiến lược trong giáo dục đại học mà còn là điều kiện để các chương trình đào tạo kỹ năng mềm thực sự có tác động đến người học. Tại PTIT, nơi sinh viên được đào tạo trong môi trường công nghệ cao, thách thức lớn nhất không nằm ở việc thiếu nội dung kỹ năng mềm, mà là cách tổ chức các hoạt động giảng dạy và học tập để phù hợp với nhịp độ, thói quen và kỳ vọng học tập của sinh viên.
Trên thực tế, các mô hình đào tạo kỹ năng mềm vẫn chủ yếu được thực hiện thông qua các phương pháp truyền thống hoặc e-learning tuyến tính, với cấu trúc bài học dài, cứng nhắc và khó điều chỉnh theo nhu cầu cá nhân. Cách tiếp cận này khiến quá trình học tập trở nên tập trung vào việc "hoàn thành khóa học" hơn là phát triển năng lực. Đối với sinh viên công nghệ, những người đã quen với môi trường học tập số hóa và trải nghiệm tương tác nhanh, các phương pháp giảng dạy và học tập như vậy có thể dễ dàng dẫn đến sự giảm sút hứng thú và hạn chế khả năng áp dụng kỹ năng trong các bối cảnh thực tế.
Việc áp dụng microlearning mở ra một cách tổ chức giảng dạy và học tập độc đáo, đặt người học ở trung tâm của quá trình đào tạo. Thay vì cung cấp nội dung kỹ năng mềm trong các phân đoạn khóa học lớn, microlearning chia nhỏ kiến thức và kỹ năng thành các mô-đun ngắn, tập trung vào các hành vi, tình huống hoặc năng lực cụ thể. Cách tiếp cận này cho phép sinh viên học một cách linh hoạt, chủ động chọn nội dung phù hợp và dần dần phát triển kỹ năng thông qua những trải nghiệm lặp đi lặp lại, thay vì thụ động tiếp nhận thông tin.
Trong mô hình này, AI không được triển khai như một công cụ để thay thế vai trò sư phạm, mà đóng vai trò hỗ trợ trong việc đổi mới phương pháp giảng dạy và học tập thông qua ba hướng ứng dụng chính. Đầu tiên, AI được sử dụng để hỗ trợ trong việc tạo ra các tài liệu học tập kỹ thuật số, giúp xây dựng nội dung minh họa, kịch bản tình huống và các tài nguyên học tập hấp dẫn hơn về mặt hình ảnh cho việc đào tạo kỹ năng mềm. Điều này góp phần giảm bớt sự cứng nhắc của các tài liệu học tập truyền thống trong khi tăng cường sự kết nối giữa nội dung học tập và các bối cảnh thực tế. Thứ hai, AI được áp dụng trong việc gamify các hoạt động đánh giá và thực hành, biến đổi quy trình đánh giá từ một định dạng kiểm tra đầy áp lực sang các hoạt động tương tác và khuyến khích hơn. Thông qua các bài tập ngắn, câu hỏi tình huống và trò chơi học tập, sinh viên tham gia tích cực hơn vào quá trình phát triển kỹ năng trong khi duy trì động lực học tập trong suốt khóa học. Thứ ba, tất cả các tài liệu học tập kỹ thuật số và các hoạt động học tập đều được phát triển và triển khai trên nền tảng đào tạo kỹ thuật số Retudy. Nền tảng này phục vụ như một môi trường tích hợp, giúp tổ chức, phân phối và quản lý nội dung microlearning một cách thống nhất, linh hoạt và thuận tiện cho cả giảng viên và sinh viên. Việc ứng dụng AI trong việc phát triển tài liệu học tập trên Retudy góp phần nâng cao tính nhất quán của chương trình trong khi tạo điều kiện cho việc mở rộng và cập nhật nội dung theo nhu cầu đào tạo thực tế.
Từ góc độ giảng dạy, sự kết hợp giữa AI và microlearning cũng góp phần thay đổi vai trò của giảng viên. Giảng viên không còn chỉ là người truyền đạt nội dung; họ trở thành những nhà thiết kế hoạt động học tập, những người sáng tạo các tình huống thực tiễn, và là những người hướng dẫn cho sinh viên suy ngẫm sau mỗi trải nghiệm. Do đó, phương pháp giảng dạy chuyển từ "truyền đạt nội dung" sang "tổ chức trải nghiệm học tập," trong đó công nghệ đóng vai trò hỗ trợ, không phải là sự thay thế cho các yếu tố sư phạm.
Tuy nhiên, việc đổi mới phương pháp giảng dạy và học tập thông qua AI và microlearning không phải là một quá trình tự động. Nếu không có hướng dẫn sư phạm rõ ràng, công nghệ có thể làm tăng sự phân mảnh của nội dung hoặc giảm kỹ năng mềm thành những bài tập tách biệt. Do đó, việc triển khai cần được đặt trong một khung phương pháp thống nhất, đảm bảo rằng mỗi mô-đun microlearning phục vụ trực tiếp cho mục tiêu phát triển và nâng cao năng lực của sinh viên.
Có thể thấy rằng việc ứng dụng AI và microlearning trong đào tạo kỹ năng mềm tại PTIT không chỉ là một giải pháp công nghệ, mà còn là một cách tiếp cận mới để đổi mới phương pháp giảng dạy và học tập. Khi phương pháp được thiết kế phù hợp với người học, kỹ năng mềm không còn là nội dung học tập chính thức, mà trở thành những năng lực được phát triển liên tục, gắn liền với bối cảnh học tập và yêu cầu nghề nghiệp trong môi trường số.